Με αφορμή τον Οκτώβριο, μήνα ευαισθητοποίησης για τη Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής/Υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ), ο Δρ. Κωνσταντίνος Κορμάς, Κλινικός Νευροψυχολόγος και Υπεύθυνος Τμήματος Νευροψυχολογίας & Νοητικής Αποκατάστασης στο Κέντρο Αποθεραπείας & Αποκατάστασης Θησέας, απαντά σε επτά βασικά ερωτήματα σχετικά με τη ΔΕΠΥ στους ενήλικες, τα συμπτώματά της, την επίδρασή της στην καθημερινή λειτουργικότητα και τη σημασία της έγκαιρης αναγνώρισης και αξιολόγησης.
1. Τι είναι η ΔΕΠΥ;
Η Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής/Υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ) είναι μια νευροαναπτυξιακή διαταραχή που χαρακτηρίζεται από επίμονες δυσκολίες στην προσοχή ή/και στην υπερκινητικότητα και την παρορμητικότητα. Ξεκινά κατά την παιδική ηλικία και συχνά συνεχίζεται στην ενήλικη ζωή, επηρεάζοντας την καθημερινή λειτουργικότητα.
2. Ποια είναι τα βασικά συμπτώματα;
Συχνά παρατηρούνται δυσκολία διατήρησης της προσοχής, εύκολη διάσπαση, αφηρημάδα, και δυσκολία οργάνωσης και ολοκλήρωσης δραστηριοτήτων. Μπορεί επίσης να εμφανίζονται παρορμητικότητα και ανησυχία. Η ένταση και ο συνδυασμός των συμπτωμάτων διαφέρουν από άτομο σε άτομο.
3. Πώς επηρεάζει η ΔΕΠΥ την καθημερινή ζωή;
Μπορεί να δυσκολεύει τον προγραμματισμό, τη διαχείριση του χρόνου, την τήρηση υποχρεώσεων και την ολοκλήρωση εργασιών. Συχνά το άτομο δυσκολεύεται να οργανώσει τις προτεραιότητές του, αναβάλλει δραστηριότητες ή καταβάλλει δυσανάλογα μεγάλη προσπάθεια για να ανταποκριθεί στις καθημερινές απαιτήσεις.
4. Είναι η ΔΕΠΥ αποτέλεσμα τεμπελιάς ή έλλειψης προσπάθειας;
Όχι. Οι δυσκολίες που σχετίζονται με τη ΔΕΠΥ δεν αποτελούν ένδειξη μειωμένης νοημοσύνης, αδιαφορίας ή ανεπαρκούς θέλησης. Συνδέονται με δυσκολίες στη ρύθμιση της προσοχής, της συμπεριφοράς και ορισμένων επιτελικών λειτουργιών. Η κατανόησή τους είναι σημαντική για την αποφυγή του στιγματισμού και της αυτομομφής.
5. Γιατί η ΔΕΠΥ συχνά αναγνωρίζεται αργότερα στη ζωή;
Ορισμένα άτομα αναπτύσσουν από νωρίς στρατηγικές που αντισταθμίζουν τις δυσκολίες τους. Τα συμπτώματα μπορεί να γίνουν περισσότερο εμφανή όταν αυξάνονται οι απαιτήσεις της εργασίας, των σπουδών ή της καθημερινότητας. Η απουσία έντονης υπερκινητικότητας μπορεί επίσης να συμβάλει στην καθυστερημένη αναγνώριση.
6. Πώς αξιολογείται η ΔΕΠΥ στους ενήλικες;
Η διάγνωση βασίζεται σε ολοκληρωμένη κλινική αξιολόγηση, με ιδιαίτερη έμφαση στο αναπτυξιακό ιστορικό, την παρουσία συμπτωμάτων από την παιδική ηλικία και τον αντίκτυπό τους στην καθημερινή λειτουργικότητα. Η νευροψυχολογική αξιολόγηση μπορεί να συμβάλει στη διερεύνηση και τον προσδιορισμό νοητικών και συμπεριφορικών δυσκολιών.
7. Γιατί είναι σημαντική η έγκαιρη αναγνώριση;
Η αναγνώριση της ΔΕΠΥ μπορεί να βοηθήσει το άτομο να κατανοήσει δυσκολίες που ενδεχομένως απέδιδε για χρόνια σε προσωπική ανεπάρκεια ή έλλειψη προσπάθειας. Παράλληλα, επιτρέπει την κατάλληλη θεραπευτική υποστήριξη, την ανάπτυξη αποτελεσματικότερων στρατηγικών και τη βελτίωση της καθημερινής λειτουργικότητας και της ποιότητας ζωής.
Πρόσφατα σχόλια